Dobry psycholog z Wrocławia. Sprawdzona pomoc psychologiczna. Zadzwoń!

CHARAKTERYSTYCZNE BADANIA I METODY BADAWCZE MILLERA I DOLLARDA CZ. III

Niektóre pokrewne koncepcje 553 dotyczą odległości między podmiotem a celem, podczas gdy założenia omawiane obecnie koncentrują się na podobieństwie między pierwotnym obiektem bodźcowym a pewnymi obiektami zastępczymi.

W modelu tym przyjmuje się, że zawsze, gdy zachodzi przemieszczenie, istnieje pewna reakcja rywalizująca z reakcją bezpośrednią i silniejsza od niej. Tak więc agresywna reakcja dziecka wobec ojca nie jest dostatecznie silna, by przezwyciężyć reakcję strachu wzbudzaną przez ten sam obiekt. Z tego powodu dziecko nie może wyrazić swej agresji bezpośrednio wobec ojca. Ponadto model ten zakłada, że zarówno bezpośrednia reakcja na bodziec pierwotny, jak i rywalizująca z nią reakcja generalizują się na bodźce podobne. Im bardziej nowy bodziec podobny jest do bodźca pierwotnego, tym większy stopień generalizacji. Jednakże gradient generalizacji reakcji rywalizującej (hamującej) obniża się szybciej niż gradient generalizacji reakcji bezpośredniej. Chociaż więc w odniesieniu do bodźca pierwotnego reakcja rywalizująca może być znacznie silniejsza od reakcji bezpośredniej, to jednak kiedy te dwie reakcje zgeneralizują się na bodźce różniące się w pewnym stopniu, uporządkowanie tych reakcji pod względem siły może się odwrócić, to znaczy dziecko może okazywać raczej strach niż gniew wobec ojca, lecz raczej gniew niż strach wobec podobnej do ojca lalki.

Z założeń tych można wyprowadzić nie tylko omówione już przez nas zjawiska empiryczne, a mianowicie przemieszczenie, czyli generalizację bodźca i popędu, lecz także wiele dodatkowych przewidywań, z których część dotyczy zależności nie sprawdzonych jeszcze w kontrolowanych warunkach eksperymentalnych. Miller opublikował sprawozdania z kilku badań, zawierające dalsze dane istotne dla omawianej tu teorii, przy czym większość tych danych jest zgodna z teorią (Miller i Kraeling, 1952: Miller i Murray 1952: Murray i Miller, 1952).

Przedstawione wyżej w zarysie badania empiryczne wraz z towarzyszącymi im dociekaniami teoretycznymi nie pozostawiają wątpliwości, iż twierdzenia i badania tych teoretyków są o wiele bardziej ścisłe od twierdzeń i badań większości teoretyków. Zauważyliśmy także preferencję do badań opartych na określonym paradygmacie i przeprowadzanych na zwierzętach, z tym że w celu sprawdzenia ogólności wyciąganych wniosków odpowiednie badania przeprowadza się także na ludziach. Jest oczywiste, że badania te nie tylko przyczyniają się do zrozumienia przemieszczenia czy generalizacji bodźców, lecz także prowadzą do wielu sprawdzalnych twierdzeń, co po zastosowaniu odpowiednich metod empirycznych może potwierdzić lub podważyć efektywność tej teorii.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.